Τραμπ για Ιράν: «Δεν έχει ληφθεί τελική απόφαση» – Στην κόψη του ξυραφιού οι διαπραγματεύσεις

Η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη βρίσκονται πιο κοντά από ποτέ τους τελευταίους μήνες σε μια νέα συμφωνία, ωστόσο ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ξεκαθάρισε ότι δεν έχει ληφθεί ακόμη η τελική απόφαση. Η δήλωση αυτή έρχεται σε μια χρονική στιγμή κατά την οποία οι διαπραγματεύσεις έχουν εισέλθει στην πιο κρίσιμη φάση τους, με τις δύο πλευρές να επιχειρούν να γεφυρώσουν διαφορές που εξακολουθούν να θεωρούνται θεμελιώδεις.

Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδίδουν μεγάλα διεθνή μέσα ενημέρωσης, ο Τραμπ συγκάλεσε υψηλού επιπέδου συσκέψεις στον Λευκό Οίκο προκειμένου να εξεταστεί το πλαίσιο της συμφωνίας που έχει διαμορφωθεί ύστερα από πολύμηνες επαφές. Ωστόσο, καμία οριστική έγκριση δεν έχει δοθεί μέχρι στιγμής, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι οι διαπραγματεύσεις παραμένουν ανοικτές.

Οι κρίσιμες διαφωνίες παραμένουν

Παρά το γεγονός ότι η αμερικανική πλευρά εμφανίζεται να βλέπει πρόοδο, η πραγματικότητα είναι ότι τα πλέον δύσκολα ζητήματα δεν έχουν ακόμη επιλυθεί.

Στο επίκεντρο βρίσκεται το πυρηνικό πρόγραμμα της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Η Ουάσιγκτον επιδιώκει αυστηρούς περιορισμούς στον εμπλουτισμό ουρανίου και ενισχυμένους μηχανισμούς επιθεώρησης, ενώ η Τεχεράνη επιμένει ότι το πυρηνικό της πρόγραμμα έχει ειρηνικό χαρακτήρα και δεν προτίθεται να αποδεχθεί όρους που θεωρεί προσβλητικούς για την εθνική της κυριαρχία.

Παράλληλα, το ζήτημα της άρσης των αμερικανικών κυρώσεων εξακολουθεί να αποτελεί σημείο έντονης αντιπαράθεσης. Η ιρανική ηγεσία ζητά σαφείς και δεσμευτικές εγγυήσεις ότι οι οικονομικοί περιορισμοί θα αρθούν ουσιαστικά και όχι προσωρινά, ενώ η αμερικανική πλευρά εμφανίζεται πιο επιφυλακτική.

Η στάση της Τεχεράνης

Οι δηλώσεις από το Ιράν είναι εξίσου προσεκτικές. Ιρανοί αξιωματούχοι αποφεύγουν να μιλήσουν για συμφωνία, υπογραμμίζοντας ότι οι προτάσεις των Ηνωμένων Πολιτειών εξακολουθούν να αξιολογούνται. Η Τεχεράνη απορρίπτει επίσης δημοσιεύματα που κάνουν λόγο για πλήρη εγκατάλειψη του πυρηνικού της προγράμματος ή για παράδοση του στρατηγικού αποθέματος εμπλουτισμένου ουρανίου. Η θέση αυτή δείχνει ότι οι δύο πλευρές εξακολουθούν να απέχουν από μια συνολική διευθέτηση. Το γεγονός ότι καμία από τις δύο κυβερνήσεις δεν εμφανίζεται έτοιμη να πανηγυρίσει υποδηλώνει ότι οι διαπραγματεύσεις βρίσκονται σε λεπτή ισορροπία.

Η γεωπολιτική σημασία μιας πιθανής συμφωνίας

Μια ενδεχόμενη συμφωνία θα μπορούσε να αλλάξει σημαντικά το γεωπολιτικό τοπίο της Μέσης Ανατολής. Η σταθεροποίηση των αμερικανοϊρανικών σχέσεων θα επηρέαζε άμεσα τις ισορροπίες στον Περσικό Κόλπο, τις ενεργειακές αγορές και την ασφάλεια των θαλάσσιων οδών που συνδέουν την Ασία με την Ευρώπη. Παράλληλα, θα μπορούσε να μειώσει τον κίνδυνο στρατιωτικής κλιμάκωσης σε μια περιοχή που παραμένει μία από τις πιο ασταθείς στον πλανήτη.

Για τις Ηνωμένες Πολιτείες, μια συμφωνία θα αποτελούσε σημαντική διπλωματική επιτυχία. Για το Ιράν, θα μπορούσε να σημαίνει οικονομική ανάσα και επανένταξη σε σημαντικά τμήματα της διεθνούς οικονομίας. Ωστόσο, η αντίδραση περιφερειακών δυνάμεων όπως το Ισραήλ και ορισμένα αραβικά κράτη παραμένει παράγοντας που δεν μπορεί να αγνοηθεί.

Οι επόμενες ώρες θεωρούνται καθοριστικές

Διπλωματικές πηγές που επικαλούνται διεθνή μέσα ενημέρωσης εκτιμούν ότι οι επόμενες ημέρες θα είναι καθοριστικές για την πορεία των συνομιλιών. Η δήλωση του Ντόναλντ Τραμπ ότι «δεν έχει ληφθεί τελική απόφαση» ερμηνεύεται ως μήνυμα ότι η συμφωνία βρίσκεται πλέον στο ανώτατο πολιτικό επίπεδο και ότι η τελική ετυμηγορία θα εξαρτηθεί από το κατά πόσο οι δύο πλευρές μπορούν να γεφυρώσουν τα τελευταία σημεία τριβής.

Μέχρι τότε, η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με ιδιαίτερη προσοχή μια διαπραγμάτευση που θα μπορούσε να επηρεάσει όχι μόνο τη Μέση Ανατολή αλλά και τη συνολική αρχιτεκτονική ασφαλείας του διεθνούς συστήματος.

Η φράση του Τραμπ ότι «δεν έχει ληφθεί τελική απόφαση» αποτυπώνει με ακρίβεια το σημερινό σκηνικό. Οι διαπραγματεύσεις βρίσκονται πιο κοντά από ποτέ σε συμφωνία, αλλά η απόσταση ανάμεσα στην πρόοδο και την οριστική κατάληξη εξακολουθεί να είναι αρκετά μεγάλη ώστε να κρατά ολόκληρο τον κόσμο σε αναμονή.