Τα διδάγματα από την καταστροφή του Τραμπ στη Υεμένη θα μπορούσαν να επηρεάσουν τις μελλοντικές αποφάσεις του για την Ουκρανία.
Γράφει ο Andrew Korybko
Είμαι Αμερικανός πολιτικός αναλυτής με έδρα τη Μόσχα και ειδικεύομαι στην παγκόσμια συστημική μετάβαση προς την πολυπολικότητα.
Πέντε δημοσιογράφοι της New York Times (NYT) συνεργάστηκαν για να συντάξουν μια λεπτομερή έκθεση νωρίτερα αυτή την εβδομάδα με τίτλο «Γιατί ο Τραμπ κήρυξε ξαφνικά τη νίκη επί της πολιτοφυλακής των Χούτι». Αξίζει να διαβάσετε ολόκληρο το άρθρο, αν έχετε χρόνο, αλλά το παρόν κείμενο θα συνοψίσει και θα αναλύσει τα ευρήματά του. Κατ’ αρχάς, ο αρχηγός του CENTCOM, στρατηγός Michael Kurilla, πρότεινε μια εκστρατεία οκτώ έως δέκα μηνών για την αποδυνάμωση των αεροπορικών αμυντικών συστημάτων των Χούτι, πριν προχωρήσει σε στοχευμένες δολοφονίες όπως αυτές του Ισραήλ, αλλά ο Τραμπ αποφάσισε να περιοριστεί σε 30 ημέρες. Αυτό είναι σημαντικό.
Ο ανώτατος στρατιωτικός αξιωματούχος των ΗΠΑ στην περιοχή γνώριζε ήδη πόσο ισχυρές ήταν οι αεροπορικές άμυνες των Χούτι και πόσο χρόνο θα χρειαζόταν για να υποστούν σοβαρές ζημιές, γεγονός που δείχνει ότι το Πεντάγωνο θεωρούσε ήδη τη Βόρεια Υεμένη, που ελέγχεται από τους Χούτι, ως περιφερειακή δύναμη, ενώ ο Τραμπ ήθελε να αποφύγει έναν παρατεταμένο πόλεμο. Δεν είναι λοιπόν περίεργο ότι οι ΗΠΑ δεν κατάφεραν να επιτύχουν αεροπορική υπεροχή κατά τον πρώτο μήνα, με αποτέλεσμα να χάσουν αρκετά μη επανδρωμένα αεροσκάφη MQ-9 Reaper και να εκθέσουν ένα από τα αεροπλανοφόρα τους σε συνεχείς απειλές.
Τα 1 δισεκατομμύριο δολάρια σε πολεμοφόδια που δαπανήθηκαν κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου διεύρυναν τις προϋπάρχουσες διαιρέσεις εντός της κυβέρνησης σχετικά με το αν αυτή η εκστρατεία βομβαρδισμών άξιζε το αυξανόμενο κόστος. Ο νέος πρόεδρος του Γενικού Επιτελείου Στρατού, στρατηγός Τζον Κέιν, ανησυχούσε ότι αυτό θα μπορούσε να αποσπάσει πόρους από την Ασία-Ειρηνικό. Δεδομένου ότι ο μεγάλος στρατηγικός στόχος της κυβέρνησης Τραμπ είναι η «επιστροφή στην Ασία» για την πιο δυναμική συγκράτηση της Κίνας, αυτή η άποψη ήταν πιθανώς καθοριστική στους τελικούς υπολογισμούς του Τραμπ.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το Ομάν του παρείχε την «τέλεια διέξοδο», προτείνοντας στον απεσταλμένο του Στιβ Γουίτκοφ, ο οποίος επισκεπτόταν τη χώρα στο πλαίσιο των πυρηνικών συνομιλιών των ΗΠΑ με το Ιράν, ότι οι ΗΠΑ θα σταματούσαν τους βομβαρδισμούς εναντίον των Χούτι, ενώ εκείνοι θα σταματούσαν να στοχεύουν αμερικανικά πλοία, με εξαίρεση τα πλοία που θεωρούσαν χρήσιμα για το Ισραήλ. Αυτό εφιστά την προσοχή στον υπερμεγέθη διπλωματικό ρόλο της χώρας στις περιφερειακές υποθέσεις, αλλά δείχνει επίσης ότι οι ΗΠΑ δεν ήταν μέχρι τώρα σίγουρες για το πώς να τερματίσουν την εκστρατεία τους με τρόπο που να σώζει τα προσχήματα, παρά το γεγονός ότι είχαν ήδη συνειδητοποιήσει την αποτυχία της.
Εξετάστηκαν δύο επιλογές: εντατικοποίηση των επιχειρήσεων για έναν ακόμη μήνα, διεξαγωγή άσκησης «ελευθερίας ναυσιπλοΐας» και κήρυξη νίκης εάν οι Χούτι δεν τους πυροβολούσαν, ή συνέχιση της εκστρατείας με παράλληλη ενίσχυση της ικανότητας των τοπικών συμμάχων της Υεμένης να ξεκινήσουν νέα επίθεση στο Βορρά. Και οι δύο επιλογές φέρεται να απορρίφθηκαν υπέρ της ξαφνικής αναγγελίας νίκης του Τραμπ, μετά την πτώση ενός ακόμη αμερικανικού αεροσκάφους από αεροπλανοφόρο, την επίθεση των ΗΠΑ που σκότωσε δεκάδες μετανάστες στη Υεμένη και την επίθεση των Χούτι στο αεροδρόμιο Μπεν Γκουριόν.
Από την έκθεση της NYT μπορούν να εξαχθούν πέντε συμπεράσματα. Κατ’ αρχάς, η Βόρεια Υεμένη που ελέγχεται από τους Χούθι είναι ήδη μια περιφερειακή δύναμη και αυτό ισχύει εδώ και αρκετό καιρό, θέση την οποία κατέκτησαν παρά την πολυετή εκστρατεία βομβαρδισμών της συμμαχίας του Κόλπου και τον συνεχιζόμενο μερικό αποκλεισμό. Αυτό το εντυπωσιακό επίτευγμα μαρτυρά την ανθεκτικότητα και την αποτελεσματικότητα των στρατηγικών που έχουν εφαρμόσει. Η ορεινή γεωγραφία της Βόρειας Υεμένης αναμφισβήτητα συνέβαλε σε αυτό, αλλά δεν ήταν ο μόνος παράγοντας.
Το δεύτερο συμπέρασμα είναι ότι η απόφαση του Τραμπ να εγκρίνει μια πολύ περιορισμένη χρονικά εκστρατεία βομβαρδισμών ήταν εξ αρχής καταδικασμένη. Είτε δεν ήταν πλήρως ενημερωμένος για το γεγονός ότι η Βόρεια Υεμένη είχε ήδη καταστεί περιφερειακή δύναμη, ίσως λόγω της αυτολογοκρισίας των στρατιωτικών αξιωματούχων που φοβούνταν να απολυθούν αν τον δυσαρέσκει, είτε είχε κρυφούς σκοπούς για να βομβαρδίσει η ΗΠΑ τη χώρα για τόσο σύντομο χρονικό διάστημα. Σε κάθε περίπτωση, δεν υπήρχε καμία πιθανότητα οι Χούτι να καταστραφούν σε λίγους μόνο μήνες.
Η εικόνα είναι σημαντική για κάθε κυβέρνηση, και η δεύτερη κυβέρνηση Τραμπ την έχει θέσει σε προτεραιότητα περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη στην πρόσφατη ιστορία, αλλά το τρίτο συμπέρασμα είναι ότι ο Τραμπ επέλεξε να υποχωρήσει βιαστικά όταν οι στρατηγικοί κίνδυνοι άρχισαν να αυξάνονται και το κόστος να συσσωρεύεται, αντί να επιμείνει στην πρόκληση. Αυτό δείχνει ότι τα συμφέροντα που σχετίζονται με το εγώ και την κληρονομιά του δεν καθορίζουν πάντα τη διαμόρφωση της πολιτικής του. Η σημασία αυτού είναι ότι κανείς δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα ότι δεν θα αποσυρθεί από την Ουκρανία εάν οι ειρηνευτικές συνομιλίες αποτύχουν.
Με βάση τα παραπάνω, η αποδοχή από την κυβέρνηση Τραμπ της αυτόκλητης πρότασης του Ομάν που οδήγησε στην «τέλεια έξοδο» δείχνει ότι θα ακούσει προτάσεις από φιλικές χώρες για την εκτόνωση των συγκρούσεων στις οποίες έχει εμπλακεί η ΗΠΑ, κάτι που θα μπορούσε να ισχύσει και για την Ουκρανία. Τα τρία κράτη του Κόλπου που επισκέπτεται ο Τραμπ αυτή την εβδομάδα έχουν όλα διαδραματίσει ρόλο είτε στη φιλοξενία συνομιλιών είτε στη διευκόλυνση των ανταλλαγών μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, οπότε είναι πιθανό να μοιραστούν κάποιες ειρηνευτικές προτάσεις για την έξοδο από το αδιέξοδο.
Τέλος, ο παράγοντας Κίνα κυριαρχεί σε όλα όσα κάνει σήμερα η ΗΠΑ, και αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους ο Τραμπ τερμάτισε ξαφνικά την ανεπιτυχή εκστρατεία βομβαρδισμών εναντίον των Χούτι, αφού ενημερώθηκε από τους ανώτερους αξιωματούχους του ότι σπαταλούσε πολύτιμα πυρομαχικά που θα ήταν καλύτερα να σταλούν στην Ασία. Ομοίως, ο Τραμπ μπορεί να πειστεί από παρόμοια επιχειρήματα σχετικά με το στρατηγικό κόστος της προκλητικής διπλασιασμού της υποστήριξης προς την Ουκρανία σε περίπτωση κατάρρευσης των ειρηνευτικών συνομιλιών, τα οποία ενδέχεται να του μεταφέρουν οι χώρες του Κόλπου.
Συνδέοντας τα διδάγματα από την καταστροφή του Τραμπ στη Υεμένη με τις συνεχιζόμενες προσπάθειές του να τερματίσει τη σύγκρουση στην Ουκρανία, είναι πιθανό ότι αρχικά θα διπλασιάσει ενστικτωδώς την υποστήριξή του προς την Ουκρανία σε περίπτωση κατάρρευσης των ειρηνευτικών συνομιλιών, για να αποτραπεί σύντομα από τους ανώτερους αξιωματούχους του και/ή φιλικές χώρες. Φυσικά, το καλύτερο για τον ίδιο θα ήταν να περιορίσει τώρα τις απώλειες της χώρας του, αντί να συνεχίσει να τις αυξάνει, αλλά οι όλο και πιο συναισθηματικές αναρτήσεις του για τον Πούτιν υποδηλώνουν ότι ενδέχεται να τον κατηγορήσει και να αντιδράσει υπερβολικά σε περίπτωση αποτυχίας των συνομιλιών.
Είναι επομένως πιο σημαντικό από ποτέ οι ειρηνικές χώρες που έχουν επιρροή στις ΗΠΑ να μοιραστούν αμέσως τις δημιουργικές διπλωματικές προτάσεις που έχουν στο μυαλό τους για να ξεπεραστεί το αδιέξοδο μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας. Ο Τραμπ οδεύει προς μια καταστροφή τύπου Υεμένης στην Ουκρανία, αν και με δυνητικά πυρηνικά διακυβεύματα, δεδομένου του στρατηγικού οπλοστασίου της Ρωσίας, αλλά υπάρχει ακόμα χρόνος να αποφευχθεί, αν εμφανιστεί η «τέλεια διέξοδος» και ο ίδιος πειστεί ότι η αποδοχή της θα βοηθήσει την «επιστροφή του στην Ασία».
Πηγή: korybko.substack.com