Οι ρωσο-ισραηλινές σχέσεις καταρρέουν λόγω του πολέμου στη Γάζα

Ανάμεσα στα έθνη που καταδικάζουν τον πόλεμο του Ισραήλ στη Γάζα, ένα ξεχώρισε: η Ρωσία είχε οικοδομήσει μια αυξανόμενη φιλία με το Ισραήλ, αλλά αυτή η σχέση έχει τελειώσει, είπαν αναλυτές, διαγραφεί από την μεταβαλλόμενη άμμο της γεωπολιτικής της Μέσης Ανατολής.

Λίγο πριν από δύο χρόνια, η εικόνα ήταν πολύ διαφορετική.

Όταν η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, το Ισραήλ δεν ενώθηκε με τη Δύση στην επιβολή κυρώσεων στη Μόσχα, μια επίδειξη της συμμαχίας ευκαιρίας μεταξύ των δύο κυβερνήσεων.

Τώρα, ο πρόεδρος της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν είναι από τους πιο ηχηρούς επικριτές του Ισραήλ και αρνήθηκε να καταγγείλει την αιματηρή επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου.

Αντ’ αυτού, ο πόλεμός του κατά της Ουκρανίας έχει οδηγήσει τη Ρωσία σε μια διαφορετική σύζευξη, αυτή τη φορά με τον ορκισμένο εχθρό του Ισραήλ, το Ιράν.

Η Ρωσία έχει υποστηρίξει επίσημα τις εκκλήσεις για άμεση κατάπαυση του πυρός στη Γάζα στον ΟΗΕ, ενώ στις αρχές του πολέμου ο Πούτιν κατηγόρησε το Ισραήλ ότι σκέφτεται να ακολουθήσει τακτικές ανάλογες με τη βάναυση πολιορκία της ναζιστικής Γερμανίας στην περιοχή της σημερινής Αγίας Πετρούπολης κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Το υπουργείο Υγείας στη Γάζα, που διοικείται από τη Χαμάς, αναφέρει ότι η επίθεση του Ισραήλ, η οποία αποσκοπεί στην καταστροφή της Χαμάς, έχει σκοτώσει περισσότερους από 19.600 ανθρώπους, κυρίως γυναίκες και παιδιά.

Στα τέλη Οκτωβρίου, η Μόσχα έφτασε στο σημείο να φιλοξενήσει απεσταλμένους της παλαιστινιακής μαχητικής οργάνωσης και του Ιράν, οι οποίοι, σύμφωνα με τη ρωσική κυβέρνηση, είχαν συνομιλίες για την απελευθέρωση ξένων ομήρων. Το Ισραήλ χαρακτήρισε τη συνάντηση “ένα καταδικαστέο βήμα που παρέχει υποστήριξη στην τρομοκρατία”.

Αυτόν τον μήνα, ο Ιρανός πρόεδρος Εμπραχίμ Ραΐσι επισκέφθηκε τη Μόσχα για συνομιλίες με τον Πούτιν, ενώ την Τετάρτη η Ρωσία υπέβαλε κοινό αίτημα μαζί με τον Αραβικό Σύνδεσμο για ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για κατάπαυση του πυρός.

Στο Ισραήλ, το κλίμα είναι κλίμα σοκ και οργής. Η απόφαση του Πούτιν να μην επικρίνει τη Χαμάς, ακόμη και με Ρώσους πολίτες μεταξύ των περίπου 1.140 ανθρώπων που σκοτώθηκαν από τους μαχητές στις 7 Οκτωβρίου, ήταν “μια βρώμικη προδοσία”, δήλωσε ο Ισραηλινός ιστορικός Semion Goldin.

Η Ρωσία κατέβηκε ευθέως “στο πλευρό του επιτιθέμενου, καθόλου στο πλευρό μας”, δήλωσε ο Γκόλντιν, ερευνητής ρωσικών σπουδών στο Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ.

Το Ισραήλ αυταπατήθηκε…

Όλα αυτά απέχουν πολύ από το σημείο στο οποίο βρίσκονταν οι ισραηλινορωσικές σχέσεις μόλις πέρυσι.

Κατά τη διάρκεια μεγάλου μέρους του Ψυχρού Πολέμου, οι σοβιετο-ισραηλινές σχέσεις ήταν παγωμένες. Το Κρεμλίνο εμπόδισε πολλούς Εβραίους να μεταναστεύσουν στο Ισραήλ, ενώ η Σοβιετική Ένωση διέδιδε αντισιωνιστική προπαγάνδα και παρείχε στρατιωτική βοήθεια σε αραβικά κράτη, ιδίως κατά τη διάρκεια του πολέμου του Γιομ Κιπούρ το 1973.

Ωστόσο, μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης το 1991, η νεοαναγεννημένη Ρωσία δημιούργησε πολύ στενότερους δεσμούς με το Ισραήλ, με αποτέλεσμα την αύξηση του τουρισμού και ένα μαζικό κύμα ρωσικής εβραϊκής μετανάστευσης προς το Ισραήλ.

Σήμερα, υπάρχουν περισσότεροι από ένα εκατομμύριο ρωσόφωνοι από την πρώην Σοβιετική Ένωση στο Ισραήλ, που αποτελούν ένα σημαντικό πολιτικό μπλοκ.

Υπό τον πρωθυπουργό Βενιαμίν Νετανιάχου, η σχέση φάνηκε να γίνεται ακόμη πιο στενή.

Μετά την επέμβαση της Μόσχας στον εμφύλιο πόλεμο της Συρίας, το Ισραήλ συνεργάστηκε στενά με το Κρεμλίνο καθώς οργάνωσε τη δική του αεροπορική εκστρατεία στη Συρία με στόχο τις δυνάμεις που υποστηρίζονται από το Ιράν, δήλωσε ο πρώην πρέσβης του Ισραήλ στη Ρωσία, Arkady Milman, τώρα ερευνητής στο Ινστιτούτο Μελετών Εθνικής Ασφάλειας στο Τελ Αβίβ.

Η Ρωσία ήλεγχε τον εναέριο χώρο της Συρίας και στην ουσία ενέκρινε τις επιδρομές του Ισραήλ, είπε.

Με τα μάτια στραμμένα στη στρατιωτική κατάσταση στη Συρία, τους μεγάλους εβραϊκούς πληθυσμούς στην Ουκρανία και τη Ρωσία και τις δικές του σημαντικές ρωσικές και ουκρανικές κοινότητες, το Ισραήλ επέλεξε να μην επιβάλει κυρώσεις στη Ρωσία για την εισβολή της στην Ουκρανία.

Η θέση αυτή κράτησε επί τρεις ισραηλινούς πρωθυπουργούς.

Σηκώθηκε ο κλοιός…

Καθώς ο πόλεμος του Πούτιν στην Ουκρανία τραβούσε σε μάκρος και η διεθνής απομόνωσή του βάθαινε, στράφηκε εναντίον της σιωπηλής φιλίας του Ισραήλ.

Αντ’ αυτού, ο Ρώσος πρόεδρος έχει σφυρηλατήσει μια νέα συμμαχία με το Ιράν, με την Τεχεράνη να παραδίδει μη επανδρωμένα αεροσκάφη στη Μόσχα και το ζευγάρι να συνεργάζεται για την αποφυγή των δυτικών κυρώσεων.

Αυτό αναπόφευκτα προκάλεσε ανατριχίλες στο Ισραήλ, το οποίο φοβάται ότι το Ιράν θα ενταχθεί σε αυτό ως πυρηνικά εξοπλισμένο κράτος.

Επιπλέον, το Ιράν θα ήθελε η Ρωσία “να εξουδετερώσει το Ισραήλ στη Συρία”, δήλωσε ο Edward Waysband, συνεργάτης ερευνητής στο New Europe College, μια προοπτική “που είναι απαράδεκτη για το Ισραήλ”.

Ο Ισραηλινός καθηγητής γλωσσολογίας Cyril Aslanov δήλωσε ότι η αντίδραση της Μόσχας στον πόλεμο Ισραήλ-Χαμάς αποκάλυψε ότι η “λεγόμενη προσέγγιση” μεταξύ Ισραήλ και Ρωσίας μετά την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης “ήταν βαθιά απατηλή”.

Ο Aslanov κάποτε ταξίδευε μπρος-πίσω στη Ρωσία, επισκεπτόμενος πανεπιστήμια για να διαδώσει την εβραϊκή κουλτούρα, αλλά είπε ότι αυτή η εποχή φαίνεται να έχει περάσει ανεπιστρεπτί, με τα αντισημιτικά περιστατικά στη Ρωσία και τις προειδοποιήσεις κατά των ταξιδιών σε ορισμένες περιοχές.

Τώρα, το Ισραήλ βρίσκεται να καταγγέλλει τον άλλοτε εταίρο του. Ο Νετανιάχου επέκρινε “την επικίνδυνη συνεργασία μεταξύ της Ρωσίας και του Ιράν” σε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Πούτιν στις αρχές Δεκεμβρίου και εξέφρασε τη δυσαρέσκειά του για τη στάση του Κρεμλίνου στα Ηνωμένα Έθνη.

Πέρα από το Ιράν, το Κρεμλίνο επέλεξε να χρησιμοποιήσει τον πόλεμο Ισραήλ-Χαμάς ως ευκαιρία για να καταγγείλει τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους, ενώ παράλληλα τοποθετείται ως υπέρμαχος του Παγκόσμιου Νότου και των “ορθόδοξων χριστιανών στους Αγίους Τόπους”, δήλωσε ο Waysband.

Με τη Μόσχα να δίνει προτεραιότητα στην αντιδυτική ρητορική και το Ισραήλ να είναι στενός σύμμαχος της Ουάσινγκτον, “βρίσκεται de facto αντιμέτωπη με αυτή τη συμμαχία εναντίον της Δύσης”, δήλωσε ο Μίλμαν.

Πηγή: themoscowtimes.com