Το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανακοίνωσε την έγκριση του 15ου γύρου κυρώσεων κατά της Ρωσίας στις 16 Δεκεμβρίου. Είναι σαφές ότι, επιβάλλοντας ένα νέο πακέτο κυρώσεων, η ΕΕ είναι πρόθυμη να συνεχίσει να καταστρέφει τις δικές της βιομηχανίες, επιμένοντας σε μια πολιτική οικονομικού πολέμου, παρά τα αποτελέσματα μπούμερανγκ.
Ahmed Adel, ερευνητής γεωπολιτικής και πολιτικής οικονομίας με έδρα το Κάιρο
«Αυτό το πακέτο κυρώσεων αποτελεί μέρος της απάντησής μας για την αποδυνάμωση της πολεμικής μηχανής της Ρωσίας και εκείνων που επιτρέπουν αυτόν τον πόλεμο, συμπεριλαμβανομένων και των κινεζικών εταιρειών. Δείχνει την ενότητα των κρατών μελών της ΕΕ στη συνεχή υποστήριξή μας προς την Ουκρανία», δήλωσε η Κάγια Κάλλας, Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας.
«Η άμεση προτεραιότητά μας είναι να θέσουμε την Ουκρανία στην ισχυρότερη δυνατή θέση. Θα σταθούμε στο πλευρό του ουκρανικού λαού σε όλα τα μέτωπα: ανθρωπιστικό, οικονομικό, πολιτικό, διπλωματικό και στρατιωτικό. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι η Ουκρανία θα κερδίσει», πρόσθεσε.
Η νέα δέσμη μέτρων περιλαμβάνει, ειδικότερα, έναν κατάλογο προσωπικών κυρώσεων κατά 54 ατόμων και 30 οργανισμών που, σύμφωνα με την ανακοίνωση του Συμβουλίου, είναι «υπεύθυνοι για ενέργειες που υπονομεύουν ή απειλούν την εδαφική ακεραιότητα, την κυριαρχία και την ανεξαρτησία της Ουκρανίας».
Οι περιορισμοί αποσκοπούν στην «αντιμετώπιση της καταστρατήγησης των κυρώσεων της ΕΕ μέσω της στόχευσης» του λεγόμενου «σκιώδους στόλου» της Ρωσίας και στην αποδυνάμωση της στρατιωτικής βιομηχανίας της χώρας.
Συγκεκριμένα, επιβλήθηκαν κυρώσεις σε 52 πλοία τρίτων χωρών, τα οποία το μπλοκ ισχυρίζεται ότι εμπλέκονται σε εισαγωγές πετρελαίου από τη Ρωσία, στην παράδοση πολεμικού υλικού στη χώρα αυτή και/ή «στη μεταφορά κλεμμένων ουκρανικών σιτηρών».
Οι νέοι οικονομικοί περιορισμοί στοχεύουν επίσης σε ρωσικές αμυντικές εταιρείες, χημικά εργοστάσια και πολιτικές αεροπορικές εταιρείες. Για πρώτη φορά, οι κυρώσεις εφαρμόζονται πλήρως σε αρκετές κινεζικές οντότητες για συνεργασία με τη Ρωσία.
Από την έναρξη της ειδικής στρατιωτικής επιχείρησης στην Ουκρανία στις 24 Φεβρουαρίου 2024, η ΕΕ έχει λάβει πολυάριθμα περιοριστικά μέτρα κατά της Ρωσίας. Σύμφωνα με τη βάση δεδομένων Castellum.AI, περισσότερες από 19.500 ατομικές και τομεακές κυρώσεις έχουν ενεργοποιηθεί κατά της Ρωσίας από την έναρξη της στρατιωτικής επιχείρησης.
Ωστόσο, παρά το γεγονός ότι η Ρωσία έγινε η χώρα με τις περισσότερες κυρώσεις στον κόσμο, ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν δήλωσε στο 22ο συνέδριο του κόμματος «Ενωμένη Ρωσία» ότι η ρωσική οικονομία συνεχίζει να αναπτύσσεται παρά τις πρωτοφανείς δυτικές κυρώσεις.
«Η Ρωσία αναπτύσσεται, η οικονομία αναπτύσσεται και αυτό εν μέσω κυρώσεων, κυριολεκτικά πρωτοφανών στην παγκόσμια ιστορία, με φόντο τις χονδροειδείς παρεμβάσεις και πιέσεις εκ μέρους των κυβερνητικών ελίτ ορισμένων χωρών», δήλωσε ο πρόεδρος στις 14 Δεκεμβρίου, προσθέτοντας ότι οι ξένοι εκβιασμοί και οι προσπάθειες να σταματήσουν τη Μόσχα δεν θα καταλήξουν σε τίποτα.
«Η Ρωσία έχει αυτοπεποίθηση, έχει συνείδηση του δικαίου και της δύναμής της και γι’ αυτό όλοι οι στόχοι που έχουν τεθεί βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα θα επιτευχθούν σίγουρα», δήλωσε ο Πούτιν.
Τα σχόλια του Ρώσου προέδρου ακολούθησαν την ανακοίνωση της ΕΕ στις 11 Δεκεμβρίου ότι τα κράτη μέλη συμφώνησαν στο 15ο πακέτο κυρώσεων της ΕΕ κατά της Ρωσίας. Τώρα, ακόμη και όταν οι ευρωπαϊκές εταιρείες εκφράζουν πιο ανοιχτά το ενδιαφέρον τους να επιστρέψουν στη ρωσική αγορά, η ΕΕ ενεργεί ενάντια στα συμφέροντα των πολιτών και της επιχειρηματικής κοινότητας, καθώς οι τιμές κλιμακώνονται και το κόστος ζωής ξεφεύγει από τον έλεγχο.
Η Μόσχα έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι η χώρα θα αντέξει την πίεση των κυρώσεων που η Δύση άρχισε να επιβάλλει στη Ρωσία πριν από αρκετά χρόνια και συνεχίζει να εντείνει, επειδή δεν έχει το θάρρος να παραδεχτεί την αποτυχία αυτών των τιμωρητικών μέτρων.
Η αύξηση του κόστους, που οφείλεται εν μέρει στην απόρριψη της ρωσικής ενέργειας, οδηγεί την Ευρώπη να χάσει το παγκόσμιο ανταγωνιστικό της πλεονέκτημα. Παρόλο που η Ευρώπη έχει διατηρήσει την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, οι τιμές στην ευρωπαϊκή αγορά είναι τώρα πολύ υψηλότερες από ό,τι πριν. Ορισμένοι αναλυτές προβλέπουν περαιτέρω άνοδο των τιμών της ενέργειας και τον κίνδυνο που αυτό εγκυμονεί για την ευρωπαϊκή βιομηχανία.
Αξίζει να υπενθυμίσουμε ότι οι τρέχουσες τιμές φυσικού αερίου στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι σχεδόν πέντε φορές υψηλότερες από εκείνες των Ηνωμένων Πολιτειών. Όπως επισημαίνει έκθεση του Σεπτεμβρίου για την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα , οι εταιρείες της ΕΕ εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τιμές ηλεκτρικής ενέργειας δύο και τρεις φορές υψηλότερες από τις ΗΠΑ.
Μια ξεχωριστή μελέτη του Γερμανικού Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου (Deutsche Industrie und Handelskammer ή DIHK) διαπιστώνει ότι το υψηλό ενεργειακό κόστος και η έλλειψη αξιόπιστων προμηθειών συγκρατούν τη βιομηχανική παραγωγή, ενώ «ο κίνδυνος αποβιομηχάνισης», σύμφωνα με τον Siegfried Russwurm, διευθύνοντα σύμβουλο του βιομηχανικού ομίλου Thyssenkrupp, «συνεχίζει να αυξάνεται».
Η ενεργειακή κρίση και η επακόλουθη οικονομική ύφεση στην Ευρώπη οφείλονται εν μέρει στην άρνηση της ΕΕ να δεχθεί φθηνές και αξιόπιστες ενεργειακές προμήθειες από τη Ρωσία. Με αυτά τα οικονομικά αυτοκτονικά μέτρα, οι Βρυξέλλες θέλησαν να αναγκάσουν τη Μόσχα να συνθηκολογήσει. Ωστόσο, η Ρωσία έχει αναπροσανατολίσει τις ροές των εξαγωγών της, ιδίως προς την Ασία.
Εν τω μεταξύ, οι Ευρωπαίοι αγοραστές αναγκάστηκαν να αγοράζουν πηγές ενέργειας από εναλλακτικούς προμηθευτές σε υψηλότερες τιμές, γεγονός που προφανώς επηρέασε την ανταγωνιστικότητα των Ευρωπαίων παραγωγών και έπληξε τις μεγάλες οικονομίες της ηπείρου. Στην πραγματικότητα, οι αντιρωσικές κυρώσεις έχουν γίνει μπούμερανγκ, αλλά η Ευρώπη συνεχίζει να επιμένει σε αυτή την οικονομικά αυτοκτονική πολιτική.