Συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν στη Νέα Υόρκη: Στο επίκεντρο το Κυπριακό και οι ελληνοτουρκικές σχέσεις

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν πραγματοποιούν την έκτη συνάντησή τους μέσα σε έναν χρόνο, στο περιθώριο της 79ης συνόδου της Γενικής Συνέλευσης του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη. Η συνάντηση αυτή εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο των προσπαθειών για εξομάλυνση των ελληνοτουρκικών σχέσεων, οι οποίες βρίσκονται σε ένα ευαίσθητο σημείο λόγω μακροχρόνιων διαφωνιών για το Κυπριακό και τα ζητήματα υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ στο Αιγαίο.

Η παρουσία των υπουργών Εξωτερικών των δύο χωρών, Γιώργου Γεραπετρίτη και Χακάν Φιντάν, καθώς και των επικεφαλής των διπλωματικών γραφείων τους, προσδίδει επισημότητα στη συνάντηση, όπου αναμένεται να συζητηθούν θέματα κοινού ενδιαφέροντος, παρά την ένταση που δημιουργήθηκε νωρίτερα από δηλώσεις του Ερντογάν για “δύο κράτη και δύο έθνη” στο Κυπριακό.

Η δήλωση αυτή του Τούρκου προέδρου από το βήμα του ΟΗΕ έχει πυροδοτήσει αντιδράσεις, καθώς η θέση της Ελλάδας και της Κύπρου παραμένει η αναζήτηση λύσης με βάση το διεθνές δίκαιο και τις αποφάσεις του ΟΗΕ. Παρά την ένταση, ο διάλογος ανάμεσα στους δύο ηγέτες επικεντρώθηκε στη διατήρηση ενός ήπιου κλίματος στις διμερείς σχέσεις.

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος πριν από τη συνάντηση σχολίασε χαλαρά τη γραβάτα του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, έχει ήδη ξεκαθαρίσει από τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης πως δεν υπάρχουν αυταπάτες σχετικά με τις δυσκολίες προσέγγισης με την Τουρκία. Έκανε σαφές πως “ο τουρκικός αναθεωρητισμός παραμένει”, αναφερόμενος στην έννοια της “Γαλάζιας Πατρίδας” που αμφισβητεί τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

Παρά τις όποιες αισιόδοξες δηλώσεις για “ιστορική ευκαιρία”, όπως χαρακτήρισε τις εξελίξεις ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών, οι συνθήκες δεν φαίνεται να είναι ακόμη ώριμες για την έναρξη διαπραγματεύσεων για την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και των ΑΟΖ, που αποτελούν το βασικό σημείο διαφοράς μεταξύ των δύο χωρών.

Η συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν στη Νέα Υόρκη μπορεί να απέδωσε θετικά μηνύματα για τη διατήρηση του ήπιου κλίματος στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, ωστόσο οι θεμελιώδεις διαφορές παραμένουν. Η συνέχιση του διαλόγου είναι κρίσιμη, αλλά απαιτούνται συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για την ουσιαστική επίλυση των ανοιχτών ζητημάτων, όπως το Κυπριακό και η οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών.