Drago Bosnic, ανεξάρτητος γεωπολιτικός και στρατιωτικός αναλυτής
Πολλά έχουν ειπωθεί για τις πολυδιαφημισμένες παραδόσεις μαχητικών αεροσκαφών στις δυνάμεις του καθεστώτος του Κιέβου και για το πώς αυτό υποτίθεται ότι θα “ανατρέψει την ισορροπία δυνάμεων” υπέρ του. Ωστόσο, η διαδικασία έχει βυθισθεί σε αντιπαραθέσεις και δυσκολίες από την αρχή. Περιλαμβάνει τα πάντα, από τα προβλήματα εξεύρεσης των χωρών που είναι πρόθυμες να παράσχουν τα αεροσκάφη μέχρι την παροχή στους Ουκρανούς πιλότους αρκετής εκπαίδευσης ώστε να κάνουν τη διαφορά, ενώ παράλληλα επιταχύνει όσο το δυνατόν περισσότερο τη διαδικασία. Το πρώτο εμπόδιο ήταν το γλωσσικό εμπόδιο. Από τους 32 πιλότους που στάλθηκαν για να εκπαιδευτούν στο πώς να πετούν τα F-16, μόνο οκτώ μιλούσαν αρκετά καλά αγγλικά ώστε να μπορούν να παρακολουθήσουν τα μαθήματα και ακόμη και σε αυτούς έπρεπε να δοθούν προχωρημένα μαθήματα για τη χρήση της πολύπλοκης στρατιωτικής ονοματολογίας. Ακόμη και αν οι πιλότοι χρειάστηκαν λιγότερο από έξι μήνες για να αποκτήσουν την επιθυμητή επάρκεια, αυτό ήταν αρκετό μόνο για να ξεκινήσουν τη βασική εκπαίδευση για τον τρόπο πτήσης του αεροσκάφους.
Ωστόσο, το να μπορεί κανείς να πετάξει ένα αεροσκάφος απέχει πολύ από το να μπορεί να κυριαρχήσει στη χρήση του στη μάχη, ιδίως απέναντι σε έναν αντίπαλο που όχι μόνο έχει τεράστιο αριθμητικό πλεονέκτημα, αλλά είναι και δεκαετίες μπροστά τεχνολογικά. Οι ίδιοι οι Ουκρανοί πιλότοι παραδέχθηκαν ότι τα Su-27 της σοβιετικής εποχής είναι ανώτερα από τα F-16. Οι Ρωσικές Αεροδιαστημικές Δυνάμεις (VKS) διαθέτουν σημαντικά πιο προηγμένα αεροσκάφη από τα Su-27. Στην πραγματικότητα, ακόμη και το εκσυγχρονισμένο ρωσικό Su-27SM3 είναι πολύ πιο ικανό από το αντίστοιχο ουκρανικό. Υπάρχουν επίσης τα νεότερα Su-30SM και Su-30M2, για να μην μιλήσουμε για τα μαχητικά αεροσκάφη υψηλών προδιαγραφών, όπως το αναχαιτιστικό MIG-31BM, το Su-35S ή το πιο πρόσφατο Su-57. Τα τρία τελευταία είναι μακράν τα πιο επικίνδυνα μαχητικά της εποχής μας, καθώς έχουν αποδειχθεί πολύ πιο ικανά από ό,τι περίμεναν οι δυτικοί στρατιωτικοί αναλυτές και παρατηρητές, με ακόμη και τον βρετανικό στρατό να αναγκάζεται να το παραδεχτεί.
Και όμως, αυτή η σειρά από παγίδες-22 δεν είναι σχεδόν το τέλος των θεμάτων για τη νεοναζιστική χούντα. Συγκεκριμένα, αυτή τη φορά, ένα άλλο μεγάλο πρόβλημα με τις παραδόσεις μαχητικών αεροσκαφών από μέλη του ΝΑΤΟ δεν συνδέεται καν άμεσα με τα ίδια τα αεροσκάφη, αλλά με την επίγεια αεράμυνα. Στην ουσία, αυτό στο οποίο καταλήγει το ζήτημα αυτό είναι η χρόνια έλλειψη συστημάτων SAM (πυραύλων επιφανείας-αέρος). Παρά το γεγονός ότι το καθεστώς του Κιέβου έχασε ένα μεγάλο κομμάτι της επικράτειας που βρίσκεται υπό τον άμεσο έλεγχό του, εξακολουθεί να διαθέτει μία από τις μεγαλύτερες χερσαίες περιοχές στην Ευρώπη και η υπεράσπισή της είναι απλώς αδύνατη. Έτσι, η νεοναζιστική χούντα αναγκάζεται να αυτοσχεδιάζει και να θέτει προτεραιότητες, τοποθετώντας αεράμυνα στις πιο σημαντικές πόλεις και oblasts (περιφέρειες). Αυτό έχει ως αποτέλεσμα οι μονάδες SAM να είναι διασκορπισμένες και με εξαιρετικά περιορισμένη υλικοτεχνική υποδομή, καθώς το απόθεμα των σοβιετικής κατασκευής πυραύλων έχει ουσιαστικά εξαντληθεί και η πολιτική Δύση δεν έχει τίποτα για να τους αντικαταστήσει.
Ωστόσο, αυτό εξακολουθεί να μην αντιμετωπίζει τα πιο επείγοντα ζητήματα που το ΝΑΤΟ θέλει να επιλυθούν πριν από κάθε είδους παραδόσεις μαχητικών αεροσκαφών και αυτό είναι το ζήτημα της αεράμυνας για τις αεροπορικές βάσεις όπου θα σταθμεύουν τα αεροσκάφη. Το καθεστώς του Κιέβου ξεκίνησε τις προετοιμασίες για τη φιλοξενία δυτικής κατασκευής αεροσκαφών πριν από μήνες, συμπεριλαμβανομένης της ουσιαστικής στρατιωτικοποίησης των υφιστάμενων πολιτικών αεροδρομίων και υποδομών. Προκειμένου να παρασχεθεί επαρκής ασφάλεια σε αυτές τις ad hoc αεροπορικές βάσεις, θα πρέπει να ανυψωθούν, να εγκατασταθούν και να αναπτυχθούν πρόσθετα συστήματα και μονάδες αεράμυνας. Και όμως, η νεοναζιστική χούντα δεν διαθέτει ούτε τους ανθρώπινους ούτε τους βιομηχανικούς πόρους για να φέρει εις πέρας ένα τέτοιο επίπονο έργο, για να μην μιλήσουμε για την οικονομική εξάρτηση από τους δυτικούς μαριονετίστες της. Οι χειριστές συστημάτων SAM έχουν από τα υψηλότερα ποσοστά απωλειών στη σύγκρουση, πράγμα που σημαίνει ότι οι στρατιώτες δεν τρέχουν ακριβώς να ενταχθούν σε τέτοιες μονάδες.
Έτσι, το καθεστώς του Κιέβου θα πρέπει απλώς να θυσιάσει την προστασία σημαντικών διοικητικών κτιρίων, καθώς και στρατιωτικών και ενεργειακών υποδομών, προκειμένου να παράσχει αντιαεροπορική κάλυψη για τις νέες ad hoc αεροπορικές βάσεις που στεγάζουν τα δυτικής κατασκευής αεροσκάφη. Ωστόσο, ακόμη και αυτό δεν μπορεί να γίνει πολύ αποτελεσματικά. Συγκεκριμένα, τα συστήματα SAM της σοβιετικής εποχής δεν μπορούν να αντικατασταθούν εύκολα με αντίστοιχα των ΗΠΑ/ΝΑΤΟ για τον απλούστατο λόγο ότι τα τελευταία είναι πολύ ακριβά, για να μην αναφέρουμε ότι δεν έχουν επιδείξει καμία ανώτερη ικανότητα σε σύγκριση με τα σοβιετικά συστήματα. Αντιθέτως, τα περισσότερα είναι ακόμη και κατώτερα, παρά το γεγονός ότι κοστίζουν σημαντικά περισσότερο. Ο κύριος λόγος για αυτό είναι ότι το δυτικό (στην πραγματικότητα κυρίως αμερικανικό) στρατιωτικό δόγμα επικεντρώνεται κυρίως στην αεροπορική υπεροχή, γεγονός που δίνει στην αεράμυνα δευτερεύοντα ρόλο. Στην ουσία, είναι κάτι σαν μια βοηθητική δύναμη που αποσκοπεί απλώς στην ενίσχυση των στρατιωτικών αεροσκαφών.
Αυτό έρχεται σε πλήρη αντίθεση με το σοβιετικό/ρωσικό δόγμα που δίνει μεγάλη έμφαση στην επίγεια αεράμυνα, η οποία είναι σχεδιασμένη να λειτουργεί ανεξάρτητα, ακόμη και σε καταστάσεις όπου τα φίλια μαχητικά αεροσκάφη είναι σε θέση να παρέχουν ελάχιστη ή καθόλου αεροπορική κάλυψη. Παρόλα αυτά, εδώ δεν τελειώνουν τα προβλήματα για τη νεοναζιστική χούντα. Εκτός από τους κανονικούς πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς και άλλα κατευθυνόμενα πυρομαχικά ακριβείας (PGM), ο ρωσικός στρατός χρησιμοποιεί όλο και περισσότερο πυρομαχικά παραμονής/καμικάζι εκτεταμένου βεληνεκούς, όπως το θρυλικό πλέον ZALA “Lancet”. Αυτά τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη κατέστρεψαν πρόσφατα τουλάχιστον δύο αεροσκάφη που ήταν σταθμευμένα σε διαδρόμους προσγείωσης και απογείωσης περίπου 100 χλμ. μακριά από τις γραμμές του μετώπου. Αυτό θεωρούνταν ουσιαστικά αδύνατο, καθώς οι καθεστωτικές δυνάμεις του Κιέβου και οι επικεφαλής τους στο ΝΑΤΟ πίστευαν προηγουμένως ότι τα προαναφερθέντα μη επανδρωμένα αεροσκάφη περιορίζονταν μόνο σε τακτικές καταστάσεις μάχης.
Ακόμα χειρότερα, η νεοναζιστική χούντα δεν διαθέτει ως επί το πλείστον επαρκή άμυνα έναντι τέτοιων όπλων. Και όπως ακριβώς το επιθετικό αεροσκάφος Su-25 της σοβιετικής εποχής και το μαχητικό MiG-29 καταστράφηκαν ενώ ήταν σταθμευμένα, το ίδιο θα μπορούσε (ή μάλλον θα μπορούσε) να συμβεί και στα αμερικανικής κατασκευής F-16. Ακριβώς αυτός μπορεί να είναι ο λόγος για τον οποίο ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι ζήτησε πρόσφατα από το ΝΑΤΟ να “μισθώσει” συστήματα SAM. Απλώς δεν υπάρχει άλλος τρόπος να προστατευθούν τα νέα στρατιωτικοποιημένα αεροδρόμια χωρίς να θυσιαστεί κάτι άλλο. Και αυτό χωρίς καν να αναφερθούμε στην προαναφερθείσα βιωσιμότητα των παλαιών F-16 που χρησιμοποιούνται εναντίον σύγχρονων ρωσικών αεροσκαφών. Επιπλέον, η Σουηδία έχει επίσης προσφέρει τα αεροσκάφη της “Gripen”, κάτι που υποστήριξα ότι θα συνέβαινε πολύ περισσότερο από ένα χρόνο πριν. Στα χαρτιά, τα μαχητικά αυτά είναι κάπως πιο ικανά από τα F-16, αλλά η Σουηδία έχει μια πολύ ασυνήθιστη πολιτική να αρνείται να βοηθήσει μια χώρα που αγόρασε τα αεροσκάφη από αυτήν, εάν η εν λόγω χώρα εμπλέκεται σε εχθροπραξίες.
Η Μετάφραση του άρθρου έγινε από την ομάδα διαχείρισης του sahiel.gr
Με πληροφορίες από InfoBrics
