Ισραήλ: Δεν αποχωρεί από τον νότιο Λίβανο παρά τη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν – Νέα ένταση με Χεζμπολάχ και Τραμπ

Η εύθραυστη ισορροπία που επιχειρεί να διαμορφωθεί στη Μέση Ανατολή μετά τη συμφωνία μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν φαίνεται ήδη να συναντά σοβαρά εμπόδια. Παρά τις προσδοκίες που δημιουργήθηκαν για αποκλιμάκωση των συγκρούσεων σε πολλαπλά μέτωπα, το Ισραήλ διαμηνύει ότι δεν προτίθεται να αποχωρήσει από τον νότιο Λίβανο, απορρίπτοντας ουσιαστικά μία από τις βασικές επιδιώξεις της Τεχεράνης.

Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται η Jerusalem Post, ισραηλινή κυβερνητική πηγή ξεκαθάρισε ότι η παρουσία των ισραηλινών δυνάμεων στον νότιο Λίβανο δεν συνδέεται με τις διαπραγματεύσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης και δεν πρόκειται να αποτελέσει αντικείμενο παραχώρησης στο πλαίσιο της συμφωνίας.

Το μήνυμα του Ισραήλ προς τη Χεζμπολάχ

Παράλληλα, πηγή των Ισραηλινών Ενόπλων Δυνάμεων υπογράμμισε ότι το Ισραήλ δεν επιδιώκει περαιτέρω κλιμάκωση στον Λίβανο, εφόσον η Χεζμπολάχ τηρήσει πλήρως τους όρους της εκεχειρίας.

Η συγκεκριμένη τοποθέτηση θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς υποδηλώνει ότι το Τελ Αβίβ εμφανίζεται διατεθειμένο να περιορίσει τις στρατιωτικές του επιχειρήσεις, αλλά μόνο υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρξουν νέες επιθέσεις ή προκλήσεις από τη σιιτική οργάνωση που υποστηρίζεται από το Ιράν.

Οι δηλώσεις αυτές έρχονται σε μια χρονική συγκυρία κατά την οποία η περιφερειακή σταθερότητα εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις κινήσεις των ένοπλων οργανώσεων που δραστηριοποιούνται στον λεγόμενο «άξονα αντίστασης» της Τεχεράνης.

Τι περιλαμβάνει η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν

Αν και οι επίσημες λεπτομέρειες της συμφωνίας δεν έχουν δημοσιοποιηθεί πλήρως, ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ αποκάλυψε ότι στο πλαίσιο της συμφωνίας προβλέπεται τερματισμός των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα ενεργά μέτωπα της περιοχής.

Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά, «και οι δύο πλευρές έχουν δηλώσει τον άμεσο και οριστικό τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου». Η αναφορά αυτή προκάλεσε έντονο ενδιαφέρον, καθώς αποτελεί την πρώτη δημόσια ένδειξη ότι το ζήτημα του Λιβάνου ενδέχεται να έχει συμπεριληφθεί στις ευρύτερες γεωπολιτικές συνεννοήσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.

Μέχρι στιγμής πάντως, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου δεν έχει τοποθετηθεί επισήμως ούτε για τη συμφωνία ούτε για τις πληροφορίες που αφορούν τον Λίβανο.

Οι βομβαρδισμοί στη Βηρυτό λίγο πριν από τη συμφωνία

Το κλίμα περιπλέχθηκε ακόμη περισσότερο όταν, λίγες ώρες πριν από την οριστικοποίηση της συμφωνίας, το Ισραήλ εξαπέλυσε επιδρομή στην περιοχή Νταχίγιε της Βηρυτού, προπύργιο της Χεζμπολάχ.

Σύμφωνα με ισραηλινές ανακοινώσεις, η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε κατόπιν εντολής του πρωθυπουργού Νετανιάχου και του υπουργού Άμυνας Ισραέλ Κατζ, ως απάντηση σε πυρά που εκτοξεύθηκαν από λιβανικό έδαφος προς το Ισραήλ. Σε κοινή τους δήλωση, οι δύο άνδρες τόνισαν ότι το Ισραήλ «δεν θα ανεχθεί πυρά που κατευθύνονται προς το έδαφός του», επιβεβαιώνοντας τη στρατηγική της άμεσης και δυναμικής ανταπόδοσης σε κάθε απειλή.

Σύμφωνα με τον δημοσιογράφο του Axios Μπαράκ Ραβίντ, οι ισραηλινές αρχές ενημέρωσαν εκ των προτέρων τη CENTCOM για την επικείμενη επιχείρηση, γεγονός που καταδεικνύει τον στενό συντονισμό με τις αμερικανικές στρατιωτικές δομές ακόμη και σε περιόδους διπλωματικών διαβουλεύσεων.

Η δημόσια αντίδραση του Τραμπ

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε η αντίδραση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος εμφανίστηκε δυσαρεστημένος από το χρονικό σημείο των ισραηλινών επιθέσεων.

Με ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ο Τραμπ υποστήριξε ότι οι επιθέσεις δεν έπρεπε να είχαν πραγματοποιηθεί τη συγκεκριμένη στιγμή, καθώς βρισκόταν σε εξέλιξη μια κρίσιμη διαδικασία για την επίτευξη ειρηνευτικής συμφωνίας με το Ιράν. Ο Αμερικανός πρόεδρος αναγνώρισε μεν το δικαίωμα του Ισραήλ στην αυτοάμυνα, ωστόσο σημείωσε ότι η συγκεκριμένη απειλή ήταν περιορισμένη και δεν δικαιολογούσε, κατά την άποψή του, την ένταση που ακολούθησε.

Η δημόσια διαφοροποίηση του Τραμπ από τις ενέργειες της ισραηλινής κυβέρνησης αποτελεί μία από τις σπάνιες περιπτώσεις κατά τις οποίες ο Λευκός Οίκος εκφράζει ανοιχτά επιφυλάξεις για στρατιωτική πρωτοβουλία του Τελ Αβίβ.

Η επόμενη ημέρα στη Μέση Ανατολή

Οι τελευταίες εξελίξεις αποκαλύπτουν ότι η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν, ακόμη και αν δημιουργεί προσδοκίες αποκλιμάκωσης, δεν αρκεί από μόνη της για να επιλύσει τα βαθιά στρατηγικά ζητήματα που παραμένουν ανοιχτά στη Μέση Ανατολή.

Η ισραηλινή άρνηση αποχώρησης από τον νότιο Λίβανο δείχνει ότι το Τελ Αβίβ εξακολουθεί να θεωρεί τη Χεζμπολάχ και την ιρανική επιρροή στα βόρεια σύνορά του ως άμεση απειλή εθνικής ασφάλειας. Την ίδια στιγμή, η Ουάσιγκτον επιχειρεί να διατηρήσει μια λεπτή ισορροπία ανάμεσα στη διπλωματική προσέγγιση με την Τεχεράνη και τη στρατηγική της συμμαχία με το Ισραήλ.

Το επόμενο διάστημα αναμένεται να δείξει εάν η συμφωνία θα οδηγήσει σε πραγματική αποκλιμάκωση ή εάν οι αντιθέσεις που παραμένουν στο μέτωπο του Λιβάνου θα συνεχίσουν να αποτελούν μία από τις σημαντικότερες εστίες αστάθειας στην ευρύτερη περιοχή.