Σκάνδαλο με τον χάρτη της Ε.Ε.: Τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου βαμμένα.. τουρκικά

Γιάννης Μανιάτης: Το αδιανόητο λάθος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Στην τελευταία έκδοση του ενημερωτικού οδηγού «Ανακαλύπτοντας την Ευρώπη» (Δεκέμβριος 2024, ISBN 978-92-68-19677-9), που διανέμεται μαζικά σε σχολεία, πανεπιστήμια και ευρωπαϊκούς οργανισμούς σε όλον τον κόσμο, αποτυπώνεται ένα επικίνδυνο και εξοργιστικό «λάθος»: Όλα τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και τα Δωδεκάνησα εμφανίζονται με το χρώμα της Τουρκίας, αντί της Ελλάδας.

Το γεγονός αυτό δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητο, ειδικά σε μια περίοδο όπου η Άγκυρα επιχειρεί συστηματικά να αμφισβητήσει την ελληνική κυριαρχία στο Αιγαίο.

Σύγκριση με την έκδοση του 2020 – Τι άλλαξε;

Αξίζει να σημειωθεί ότι στην προηγούμενη έκδοση του ίδιου οδηγού (2020), οι χάρτες έχουν ορθή απεικόνιση: Τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και τα Δωδεκάνησα παρουσιάζονται κανονικά ως ελληνικά, με το χρώμα της Ελλάδας.

Η αλλαγή στη χρωματική απεικόνιση από το 2021 έως το 2024 αποτελεί ένα στοιχείο που προκαλεί εύλογα ερωτήματα:

Προειδοποιητικό λάθος ή επικίνδυνο «μήνυμα»;

• Ποιος ενέκρινε τον νέο χάρτη;

• Πώς πέρασε ο τελικός έλεγχος από τις υπηρεσίες της Ε.Ε.;

• Σε ποιο βαθμό η τουρκική διπλωματία πιέζει για τέτοιες «διορθώσεις» στην ευρωπαϊκή οπτική;

Σε μια εποχή όπου η Ευρώπη εμφανίζει συχνά μια αμφίσημη στάση στα ελληνοτουρκικά ζητήματα, τέτοια περιστατικά δεν μπορούν να θεωρηθούν απλές αβλεψίες.

Η επίσημη αντίδραση – Κατάθεση ερώτησης προς την Κομισιόν

Ήδη έχει κατατεθεί επίσημη ερώτηση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με αίτημα:

• Να εξηγηθεί πώς και γιατί άλλαξε ο χάρτης.

• Να αποσυρθεί άμεσα η λανθασμένη έκδοση.

• Να δοθούν διαβεβαιώσεις ότι τέτοια περιστατικά δεν θα επαναληφθούν.

Η υπόθεση έχει σαφές πολιτικό βάρος: η οπτική απεικόνιση αποτελεί εργαλείο επιρροής και, συχνά, έμμεσης διπλωματικής «νομιμοποίησης» θέσεων που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.

Γεωπολιτικές προεκτάσεις και ο κίνδυνος της «χαλαρής» ευρωπαϊκής στάσης

Η Τουρκία έχει διανύσει τα τελευταία χρόνια μια επιθετική πορεία αναθεωρητισμού.
Αγωνιστικά προωθεί την ατζέντα της «Γαλάζιας Πατρίδας», επιδιώκοντας να καλλιεργήσει διεθνώς την ιδέα ότι τα ελληνικά νησιά αποτελούν «γκρίζες ζώνες» ή υπό αμφισβήτηση κυριαρχία.

Σε αυτό το πλαίσιο, ένα ευρωπαϊκό έντυπο που διανέμεται σε δεκάδες χιλιάδες αντίτυπα δεν επιτρέπεται να μεταφέρει τέτοια λανθασμένα μηνύματα.

Σύνδεση με άλλες πρόσφατες εξελίξεις

Η διαρκής πίεση της Άγκυρας σε θεσμικό επίπεδο δεν είναι θεωρία. Σε παλαιότερο άρθρο μας για τις τουρκικές προκλήσεις στο Αιγαίο έχουμε αναλύσει το σταθερό μοτίβο εργαλειοποίησης θεσμών, χαρτών και διεθνών οργανισμών.

Παράλληλα, ανεξάρτητες εξωτερικές πηγές όπως η European Parliament Research Service (EPRS) και το EU Publications Office παρέχουν αξιόπιστα στοιχεία για τις εκδόσεις της Ε.Ε., επιβεβαιώνοντας την ευρεία κυκλοφορία των οδηγών αυτών.

Απαιτείται άμεση διόρθωση και πολιτική εγρήγορση

Αυτό το επεισόδιο λειτουργεί ως υπενθύμιση πως η Ελλάδα οφείλει να παραμένει σε διαρκή επαγρύπνηση, ακόμη και για ζητήματα που εκ πρώτης όψεως μοιάζουν «τεχνικά».
Στην πραγματικότητα, τίποτα δεν είναι ουδέτερο όταν αφορά την ιστορία, την ταυτότητα και την κυριαρχία.

Η παραποίηση της χαρτογραφικής απεικόνισης των ελληνικών νησιών από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν είναι λεπτομέρεια — είναι σοβαρό πολιτικό ζήτημα.
Η Ελλάδα πρέπει να απαιτήσει διαφάνεια, άμεση επανόρθωση και σαφείς εγγυήσεις ότι δεν θα υπάρξουν άλλες τέτοιες «παραδρομές» που θολώνουν τα όρια της κυριαρχίας μας.