Το ταξίδι του Μπάιντεν στη Μέση Ανατολή μεταξύ της ισραηλινής ψήφου και των στρατηγικών στόχων

Τον Οκτώβριο, η επιστροφή στις κάλπες: είναι η πέμπτη φορά σε τέσσερα χρόνια. Παρά την εγγενή πολιτική αστάθεια, η χώρα της Μέσης Ανατολής έχει συνεχείς συζητήσεις με τον σύμμαχό της στην Ουάσιγκτον, οι οποίες θα συνεχιστούν ανεξάρτητα από το χρώμα της εκτελεστικής εξουσίας στην Ιερουσαλήμ

Ο Antony Blinken τηλεφώνησε στους Naftali Bennett και Yair Lapid 24 ώρες μετά την ανακοίνωσή τους σχετικά με την αδυναμία συνέχισης με την τρέχουσα κυβερνητική πλειοψηφία στο Ισραήλ και την επιθυμία να τεθεί σε ψηφοφορία στην Κνεσέτ το μέτρο για τη διάλυση του ίδιου Κοινοβουλίου. Οκτώβριο σε νέες εκλογές (τις πέμπτες σε τέσσερα χρόνια). Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ συνομίλησε με τον πρωθυπουργό και τον υπουργό Εξωτερικών που μετά την ψηφοφορία στο κοινοβούλιο θα αναλάβουν τα ηνία της κυβέρνησης, την πολιτική κατάσταση, τις διμερείς σχέσεις, τον συντονισμό για περιφερειακά και παγκόσμια ζητήματα και την επίσκεψη στο Ισραήλ του ο πρόεδρος Τζο Μπάιντεν αναμένεται στα μέσα Ιουλίου.

Οι σημειώσεις που έδωσε στη δημοσιότητα το Στέιτ Ντιπάρτμεντ (εδώ το τηλεφώνημα με τον Μπένετ, εδώ αυτό που αφορά τη συνέντευξη με τον Λάπιντ) είναι σχεδόν πανομοιότυπες εκτός από μια μικρή λεπτομέρεια διατύπωσης σχετικά με την επόμενη παράδοση. Είναι μια ακόμη απόδειξη του πώς οι διμερείς σχέσεις πολύ συχνά αγνοούν τη σύνθεση της εκτελεστικής εξουσίας στο Ισραήλ, μια χώρα που χαρακτηρίζεται από εγγενή πολιτική αστάθεια.

Ακόμη και στους λίγους μήνες που η κυβέρνηση Μπάιντεν μοιράστηκε με την εκτελεστική εξουσία με επικεφαλής τον Μπέντζαμιν Νετανιάχου, πολύ κοντά στην αμερικανική θρησκευτική δεξιά και σε αρμονία με τον πρώην Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, οι σχέσεις δεν υπέστησαν κανένα σημαντικό κλονισμό. Σήμερα το Likud, το κόμμα του πρώην πρωθυπουργού, είναι πρώτο στις δημοσκοπήσεις που δημοσίευσε το Kan News: θα κέρδιζε 36 έδρες από τις 120 συνολικά αλλά θα χρειαζόταν τον Yamina, τον σχηματισμό του πρώην δελφινιού του που έγινε αντίπαλος Bennett, για να ξεπεράσει το κατώφλι του την απαραίτητη πλειοψηφία για σχηματισμό κυβέρνησης (ο συνασπισμός του θα σταματήσει σε ένα βήμα, στους 60).

Η επίσκεψη του προέδρου των ΗΠΑ είναι πάντα μια σημαντική ευκαιρία για την πολιτική του Ισραήλ. Ο Λάπιντ θα υποδεχθεί τον Μπάιντεν ως πρωθυπουργό και με το κόμμα του, Yesh Atid, δεύτερο στις δημοσκοπήσεις (21 έδρες). Θα είναι θεμελιώδες βήμα για αυτόν ενόψει των εκλογών, να ενισχύσει την εικόνα του και να απαντήσει σε όσους στη χώρα δεν τον θεωρούν ανώτατο κυβερνητικό αξίωμα. Για τον Bennett, από την άλλη πλευρά, θα μπορούσε να είναι μια ευκαιρία να επιβεβαιώσει ότι είναι υπεύθυνος, όπως υπονοείται, δίνοντας τη θέση του στον Lapid (μια κίνηση που εκτιμήθηκε από την κυβέρνηση Μπάιντεν, όπως φαίνεται από τις δύο προαναφερθείσες σημειώσεις). αλλά δεν αποκλείεται να κάνει ένα διάλειμμα από την πολιτική, δεδομένων και των όχι ιδιαίτερα ενθαρρυντικών δημοσκοπήσεων. Όσο για τον Νετανιάχου, ωστόσο, είναι ακόμα ασαφές πώς θα κινηθεί ενόψει της άφιξης του Μπάιντεν, αν θα προσπαθήσει να ιδεολογοποιήσει τη συζήτηση (στοιχείο που ανταποκρίνεται στην αύξηση της πολιτικής συμμετοχής του αραβικού πληθυσμού) ή θα προτιμήσει μια πιο ήπια γραμμή για να μην προδικάσει τις σχέσεις με την αμερικανική κυβέρνηση.

Υπάρχει ένας παράγοντας περιφερειακής πολιτικής που βαραίνει την επίσκεψη Μπάιντεν: τι να κάνουμε με το Ιράν. Εάν ο Νετανιάχου μπορούσε να χρησιμοποιήσει την αμερικανική βούληση να ανασυνθέσει την πυρηνική συμφωνία JCPOA με την Τεχεράνη για να τονίσει αυτήν την ιδεολογικοποίηση, από την άλλη πλευρά, ρόλο θα διαδραματίσει η εγγύηση ασφαλείας που σκοπεύει να οικοδομήσει η Ουάσιγκτον μέσω μιας νέας αρχιτεκτονικής στην περιοχή. Στο επίκεντρο της περιοδείας του Αμερικανού στη Μέση Ανατολή θα βρίσκονται στην πραγματικότητα οι σχέσεις μεταξύ του Ισραήλ και του αραβικού κόσμου του Κόλπου, ιδίως με τη Σαουδική Αραβία, ένα άλλο στάδιο του ταξιδιού του.

Ο Λευκός Οίκος επεξεργάζεται έναν «οδικό χάρτη για την ομαλοποίηση» μεταξύ των δύο χωρών – πραγματοποιήθηκε μια πρώτη επιχειρησιακή δοκιμή με τα νησιά Τριτάν και Σανιφάρ, ενώ σήμερα, Πέμπτη 23 Ιουνίου, η πρέσβης Deborah Lipstad, Αμερικανίδα ειδική ανταποκρίτρια για τον αντισημιτισμό , συμμετείχε σε ασυνήθιστες συναντήσεις στο Ριάντ για να μιλήσει για τις σημαντικές αλλαγές που συντελούνται στη Μέση Ανατολή.

Εν τω μεταξύ, η Ουάσιγκτον σκιαγραφεί το όραμά της για μια «αεροπορική άμυνα της Μέσης Ανατολής» (όπως την αποκάλεσε ο Ισραηλινός υπουργός Άμυνας Benny Gantz) με τη συμμετοχή των Ηνωμένων Πολιτειών, του Ισραήλ και πολλών αραβικών χωρών, συμπεριλαμβανομένης της Σαουδικής Αραβίας. Το έργο δεν είναι νέο, συζητείται τουλάχιστον από τον Ιανουάριο του 2021, θα συνίστατο στη δημιουργία ενός περιφερειακού δικτύου ραντάρ, αισθητήρων και συστημάτων αεράμυνας και είναι το αποτέλεσμα δύο στοιχείων.

Το πρώτο, οι Αβρααμικές Συμφωνίες που επέτρεψαν την εξομάλυνση μεταξύ του εβραϊκού κράτους και ορισμένων σουνιτικών μοναρχιών στον Κόλπο (όχι ακόμη η Σαουδική Αραβία, η οποία κυρίως λόγω του ρόλου της στον μουσουλμανικό κόσμο δεν μπόρεσε να οικοδομήσει αμέσως μια συνεννόηση). Το δεύτερο είναι η εντατικοποίηση της απειλής που παράγεται από τις πιο επιθετικές συνιστώσες του ιρανικού καθεστώτος, με ορισμένες περιφερειακές ένοπλες ομάδες όπως οι Χούτι της Υεμένης – που συνδέονται στρατιωτικά με τους Πασδαράν – που έχουν χτυπήσει τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και τη Σαουδική Αραβία πολλές φορές.

Αν αυτό είναι το τακτικό σχήμα, από στρατηγικής άποψης η κατασκευή μιας εταιρικής σχέσης αεροπορικής ασφάλειας (η οποία θα συμπλήρωνε τη θαλάσσια των αποστολών κατά μήκος του Ορμούζ ή της Ερυθράς Θάλασσας), έχει δύο άλλους λόγους. Η πρώτη αφορά στο να δοθεί στο Ισραήλ ένας ρόλος κόλλας (αν και απίθανο μέχρι πριν από λίγα χρόνια) επειδή η Ιερουσαλήμ θα μπορούσε να προμηθεύει ορισμένες από τις τεχνολογίες ασφαλείας. Αυτό θα έδινε στις Ηνωμένες Πολιτείες έναν τρόπο να επιτύχουν τον δεύτερο στρατηγικό στόχο: η Ουάσιγκτον, εγγυητής της υπό κατασκευή αρχιτεκτονικής, θα αποδείξει σε όλους τους περιφερειακούς εταίρους ότι είναι ακόμα παρούσα, υποβαθμίζοντας τις υπάρχουσες και αναπτυσσόμενες σχέσεις αυτών των χωρών με τους αντιπάλους των ΗΠΑ – η Κίνα, δεν ενδιαφέρεται να παίξει έναν ρόλο παρόμοιο με τον αμερικανικό.

Το βάθος της εξελισσόμενης συζήτησης υπογραμμίζει πώς ανεξάρτητα από το χρώμα της ισραηλινής κυβέρνησης, τα πράγματα θα πρέπει να συνεχίσουν να κινούνται. Επίσης επειδή, αν στην Ιερουσαλήμ η εκτελεστική εξουσία είναι ασταθής, αλλά η στρατηγική είναι σταθερή, στους συνομιλητές της πρωτεύουσας -είτε είναι το Άμπου Ντάμπι είτε το Ριάντ- η ηγεσία είναι σταθερή και προορισμένη να ηγηθεί αυτών των χωρών για τις επόμενες δεκαετίες. Τέλος, στην Ουάσιγκτον, η επιθυμία να είναι παρούσα στη Μέση Ανατολή, αλλά με μικρό αντίκτυπο, έχει οδηγήσει τις διοικήσεις για πάνω από μια δεκαετία. Στο τραπέζι λοιπόν υπάρχουν τα στοιχεία για να ευχαριστήσουν όλους τους ηθοποιούς.

Πηγή: formiche.net

Ακολουθήστε το Sahiel.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.